Stress

Volgens Wikipedia is stress “een vorm van spanning die in het lichaam van mensen, dieren of planten optreedt als reactie op externe prikkels en die gevolgd wordt door een bepaald patroon van fysiologische reacties”.

Dit betekent dat stress een reactie is op situaties in de omgeving waar het lichaam vervolgens op reageert. Denk bijvoorbeeld aan het tegenkomen van een roofdier, een verhuizing… Het lichaam reageert hierop door je in een staat van paraatheid te brengen. De hartslag en ademhaling versnellen, zodat je goed kan reageren. Al deze veranderingen gebeuren onder invloed van hormonen automatisch.

Stress heeft je hond nodig om te overleven, het is deel van zijn leven. Zonder stress zou je hond als een zak pudding ineen zakken. Een stressvrij leven bestaat niet, laten we daar gewoon eerlijk over zijn. Langdurige of chronische stress willen we echter vermijden! 

Bij reactiviteit ervaart de hond dus hopen stress. Sleept dit enige tijd aan kan dit overgaan op chronische stress. Werk aan de winkel dus! laten we even bekijken welke effect stress op je hond kan hebben.

Kortdurende stress

Kortdurende stress kun je herkennen doordat een hond bijvoorbeeld gaat hijgen, blaffen of zich gaat uitschudden.

Zijn overlevingsmechanisme schiet in gang bij het gevoel dat hij in een onveilige situatie is terecht gekomen. Dit zorgt ervoor dat er iets in het lijf opgang komt en dat de hond kan reageren. Dat hij zichzelf als het ware in veiligheid kan brengen en dat de grote spieren worden aangesproken om 1 van de overlevingstechnieken op gang te trekken. Dit overlevingsmechanisme zag je in de vorige les.

Stress hoort, zoals ik al zei, bij het leven. Krijgt je hond de tijd om al de prikkels die hij gedurende de dag binnenkrijgt te verwerken, is er niets aan de hand. Ervaart je hond dag in dag uit stress, en kan hij nooit helemaal herstellen, dan loopt deze het risico om chronische stress te gaan ontwikkelen.

Chronische stress

Als je hond iedere wandeling 1 of meer keer uitvalt en dit al sinds langere tijd kan hij chronische stress ontwikkelen. Je hond kan hierdoor ook echt gezondheidsklachten gaan ontwikkelen, denk aan jeuk, likken, obsessief gedrag, slechte of doffe vacht…. Pijn en ongemak kan ook stress veroorzaken, net als allergieën die je hond zou kunnen hebben. We komen hier in de volgende modules op terug.

Daarom is herstel tijd nodig na een stress periode. Je hond moet de tijd krijgen om zijn stress-emmer te kunnen legen. Soms is een periode van decompressie nodig. Decompressie wil zeggen dat we ervoor gaan zorgen dat je hond een bepaalde periode de tijd krijgt om te herstellen en dat je ervoor gaat zorgen dat stress tot een minimum wordt gereduceerd. Door je wandel omgeving aan te passen, wandelingen korter te maken, prikkelvrij te wandelen, eventueel zelfs niet te wandelen, kan je hond gaan herstellen, en kunnen patronen zoals uitvallen worden doorbroken. Hier gaan we dieper op in, in de module management.

Rust is bij reactieve honden is enorm belangrijk! Als de stress-emmer te vol zit, en de hersteltijd te kort is geweest, kan het zijn dat je hond op die dag veel vaker en heftiger gaat reageren op prikkels.

Beantwoord volgende vragen even,

  • Hoe vaak valt je hond uit op dagelijkse basis
  • Wat is de reactie op bepaalde prikkels
  • Wat of wie zijn deze prikkels
  • Hoelang slaapt je hond door de dag

In de volgende les bespreken we wat de stress-emmer betekent.

In de vorige les hadden we het al over stress. Bij stress horen ook bepaalde stofjes die ervoor zorgen dat je hond gaat reageren. Als een hond wat spannend, zowel positief als negatief ervaart, maakt het lichaam adrenaline aan. Dit stofje zorgt er voor dat het lichaam een signaal krijgt om in actie te schieten, razendsnel kan gaan reageren, vaak om te kunnen overleven.

Naast Adrenaline dat trouwens snel weer zakt als het “gevaar” geweken is, komt ook het stofje Cortisol vrij. Cortisol daarentegen zorgt ervoor dat het lichaam nog even in een alerte staat blijft, na een bedreigende situatie. Dit stofje blijft meerdere uren aanwezig in het hondenlichaam. Zelfs wel 72 uur! Als je hond dus iedere wandeling, 3 x per dag 6 keer uitvalt, krijg je al een beter beeld wat er in dat lijf nu aan de hand is. De prikkels stapelen zich op, zijn stress-emmer raakt overvol en dit zorgt voor de explosieve reactie bij het zien van bepaalde enge prikkels.

Je begrijpt nu ook waarom rust en hersteltijd zo belangrijk is.

We kunnen de stress-emmer denkbeeldig voorstellen als een daadwerkelijke emmer, al hangt grootte deze emmer af van hond tot hond. Iedere hond is anders en gaat anders met enge prikkels om. Het ‘formaat’ van deze emmer is dan ook wisselend.

Alleen door rust, kun je het niveau van de stress-emmer doen dalen. Hoe groot de “Stress emmer” is, verschilt van hond tot hond. De een heeft formaat koffie kop, de andere een grote kuip. Het hangt dus per hond af hoe hij omgaat met de verschillende prikkels en met de hoeveelheid prikkels die op hem afkomen.

Als we het hebben over stress, betekent dit echter niet alleen maar nare ervaringen of situaties. Zowel positieve stress als negatieve stress doen een schep in de emmer. Hoe voller de stress-emmer, hoe heftiger de hond kan reageren. Het is heel belangrijk om eens goed naar je hond te kijken, en uit te pluizen wat zijn emmer doet vullen.

De stressemmer.
Trigger stacking.
Trigger A kan bv een dicht vallende deur zijn, Trigger B de buurhond die plots hard blaft, Trigger C een bromfiets etc…
De prikkels die binnenkomen bij je hond stapelen zich op. Is er geen tijd voor herstel dan loopt de stress-emmer over met een uitval tot gevolg. Ook zorgt een volle stress-emmer ervoor dat je hond hyperactief gedrag kan gaan vertonen.

Leer je hond kennen! Wat zorgt ervoor dat de stress-emmer van je hond zo vol steekt?

Beantwoord deze vragen.

  • Wat vindt hij spannend?
  • Waar heeft hij moeite mee
  • Reageert hij iedere keer even heftig
  • Welke stresssignalen laat hij zien

Bij lesmaterialen bovenaan, in deze les, kun je een handige pdf met enkele stress signalen vinden.

Veerkracht

Veerkracht bij reactieve honden betekent dat de hond in staat is om zich aan te passen en nieuwe vaardigheden aan te leren om met stressvolle situaties om te gaan. Door middel van positieve bekrachtiging en geduldige training kan de hond nieuwe vaardigheden aanleren en veerkracht ontwikkelen om zich aan te passen aan nieuwe situaties.

Veerkracht kan ook worden bevorderd door het creëren van een veilige en voorspelbare omgeving voor de hond. Door de hond te voorzien van een veilige plek waar hij zich kan terugtrekken, samen met voldoende beweging en rust, helpen de hond zich meer op zijn gemak te voelen en beter om te gaan met stressvolle situaties. Een ontspannen hond start thuis. Zorg ervoor dat je een veilige haven creëert waar je hond echt tot rust kan komen, weg van de drukte van het gezin en eventueel bezoek. Een veilige haven is echt een plek alleen maar voor je hond, hier stoort niemand hem. Sluit ook pijn en ongemak uit, een hond die zich lekker in zijn lijf voelt, heeft meer zelfvertrouwen en betere leerervaringen.

Een van de belangrijkste manieren om de veerkracht te vergroten is positieve training. Positieve training maakt gebruik van beloningen en lof om gewenst gedrag aan te moedigen en de hond te helpen nieuwe vaardigheden aan te leren. Dit vermindert stress bij de hond en kan de hond helpen om meer zelfvertrouwen te krijgen.

Een andere manier om de veerkracht te vergroten is door de hond bloot te stellen aan verschillende omgevingen en situaties. Sociale stimulatie is onmisbaar voor het ontwikkelen van de veerkracht van honden. Door wandelingen te maken op verschillende plaatsen en de hond te laten deelnemen aan groepstrainingen, kan de hond leren zich aan te passen aan nieuwe en onverwachte prikkels. Dit helpt de hond om meer zelfvertrouwen te krijgen en om te gaan met stressvolle situaties.

Hersenwerk vergroot de veerkracht

Hersenwerk is echt een van mijn favoriete dingen om met mijn honden te doen! Natuurlijk ben ik bevoorrecht met onze eigen Snuffeltuin. Hersenwerk is een mooie manier om de band met je hond te versterken en tegelijkertijd te werken aan zijn veerkracht en zelfvertrouwen.

Hersenwerk is een fantastische manier om de mentale veerkracht van honden te vergroten. Door middel van spelletjes en puzzels wordt de geest van de hond gestimuleerd en uitgedaagd. Dit kan de hond helpen om te leren omgaan met stressvolle situaties en meer zelfvertrouwen op te bouwen. Hersenwerk is net zo belangrijk als fysieke activiteit, omdat het de hond helpt om zijn natuurlijke vermogen om problemen op te lossen te ontwikkelen. Zorg ervoor dat de balans tussen fysiek uitdaging en mentale uitdaging in evenwicht staat.

Het mooie aan hersenwerk is dat het kan bijdragen aan het verminderen van angst en stress bij de hond. Het afleiden van de hond van stressvolle situaties en hem in staat stellen zich te concentreren op iets positiefs kan zijn mentale en emotionele welzijn verbeteren. In de groepslessen ligt hier dan ook de focus op.

Door samen hersenwerk te doen, kan de band tussen jullie worden versterkt. Het is een geweldige manier om tijd door te brengen met de hond en tegelijkertijd zijn mentale en emotionele gezondheid te verbeteren.

Er zijn verschillende soorten hersenwerk puzzels en spellen op de markt die speciaal zijn ontworpen om de hond te stimuleren. Maar ook met eenvoudige huis-tuin-en-keukenmaterialen kun je leuke spelletjes maken. Het is wel belangrijk om te beginnen met eenvoudige puzzels en spellen en geleidelijk de moeilijkheidsgraad op te bouwen. Elke hond is anders, dus het is belangrijk om te zoeken naar hersenwerk activiteiten die passen bij de behoeften en persoonlijkheid van je hond. Heb je twijfels of vragen of weet je niet goed hoe eraan te beginnen, laat het me dan zeker weten via mail of boek je vragenuur in via de website.